دادرسی

دادرسی

شرح قانون مجازات اسلامی جزایم نیروهای مسلح- قسمت پنجم

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده
مدیرکل حقوقی سازمان قضایی نیروهای مسلح
چکیده
ماده 25: «منظور از دشمن عبارت است از: اشرار، گروهها و دولتهایی که با نظام جمهوری اسلامی ایران در حال جنگ بوده یا قصد براندازی آن را دارند و یا اقدامات آنان برضد امنیت ملی است.
تبصره ـ هرگاه برای دادگاه، تشخیص دشمن یا دولت متخاصم محرز نباشد موضوع از طریق قوه‌قضاییه از شورای عالی امنیت ملی استعلام و نظر شورای مذکور ملاک خواهدبود.»
شرح ماده:
1ـ یکی ازاقدامات مفید مقنن در تصویب قانون جدید مجازات جرایم نیروهای مسلح، تعریف واژه "دشمن" می‌باشد. اصطلاحی که در مواد متعدد قانون مجازات جرایم نیروهای مسلح وجود دارد، لیکن قبلاً تعریفی از آن ارائه نشده‌بود. به همین علت برداشت‌های متعدد قضایی از این واژه‌ به خصوص در مورد اینکه آیا دشمن لزوماً باید دولت یا خارجی باشد یا خیر، جود داشت. یکی از حقوقدانان، در زمان حاکمیت قانون سابق در این مورد چنین می‌نویسد: «ظاهراً منظور از دشمن در این ماده (ماده 12 قانون سابق) و مواد مشابه، چه در "قانون مجازات جرایم نیروهای مسلح" و چه در "قانون تعزیرات" لزوماً دولتی که در حال جنگ با ایران است نمی‌باشد و حتی دولت بودن یا خارجی بودن آن شرط نیست،بلکه منظور از آن هرفرد،گروه، سازمان یا دولتی است که در جهت مقابله و مبارزه با نظام جمهوری اسلامی ایران تلاش می‌کند و حتی ممکن است که آن فرد، گروه یا سازمان دارای تابعیت ایرانی نیز باشد.»(1)
با تعریف دشمن در ماده (25) اختلاف نظر قضایی دراین مورد منتفی شده‌است؛ هرچند که ممکن است در خصوص تعریف مصادیق دشمن تفاوت دیدگاه قضایی وجود داشته باشد.