آن چه در شماره ی59 ماهنامه دادرسی درباره ی احتساب و جایگزینی یا تبدیل مدت بازداشت قبلی⁽¹⁾به جای مجازات جزای نقدی و حبس بیان شد با هدف تمرکز بر مفاد رأی وحدت رویه 654- 10/7/1380 هیأت عمومی دیوان عالی کشورو چگونگی شکل گیری آن بود تا پیش درآمدی برای  بیان بعضی نکات جزئی تر باشد. به همین دلیل ضمن تشریح کلی موضوع، متن کامل پرونده وحدت رویه ردیف 80/2 هیأت عمومی دیوان عالی کشور ارائه شد تا در این مقاله، ابتدا موضوع ارتباط یا عدم ارتباط ماده(18) قانون مجازات اسلامی و تبصره ی آن و رأی وحدت رویه شماره 654 با ماده (295) قانون آیین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور کیفری مصوب 1378 بررسی وسپس سایر نکته های مرتبط با آن ها بیان شود؛ با تذکر این نکته که در صورت تصویب نهایی و لازم الاجرا شدن «لایحه مجازات های اجتماعی» پیشنهادی توسط ((کمیسیون تدوین سیاست جنایی و اصلاح قوانین کیفری مرکز مطالعات راهبردی و توسعه قضایی قوه قضاییه)) بعضی مطالب این مقاله مستلزم شرح و تفسیر بیشتری است؛ زیرا لایحه مذکور برای برخی مشکلات مفروض آینده، راهکارهای بهینه و اساسی پیش بینی کرده است ولی نگارش حاضر بیشتر با رویکرد کیفر شناسی و بیان نکته های رأی وحدت رویه شماره 654 و قوانین و مقررات مرتبط با آن به ویژه ماده (18) ق.م .ا و(295) ق. آ. د. ک مصوب 78 می باشد؛ زیرا در حال حاضر لایحه ی پیشنهادی _ هرچقدر هم که جامع باشد_ لازم الاجرا نیست . لذا حسب مورد به مفاد لایحه اشاره می شود.
در این مقاله منظور از عبارات ((ق.آ.د.ک 78))، ((ق.م.ا))، ((رای وحدت رویه))، ((نظریه مشورتی)) و ((لایحه مجازات های اجتماعی )) به ترتیب ((قانون آیین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور کیفری مصوب 28/6/1378 کمیسیون امور حقوقی و قضایی مجلس شورای اسلامی))، ((قانون مجازات اسلامی مصوب 7/5/1370 کمیسیون امور قضایی و حقوقی مجلس شورای اسلامی))، ((رأی وحدت رویه هیأت عمومی دیوان عالی کشور))، ((نظریه مشورتی اداره حقوقی قوه قضاییه)) و ((پیش نویس لایحه مجازات های اجتماعی پیشنهادی توسط کمیسیون سیاست جنایی و اصلاح قوانین کیفری مرکز مطالعات راهبردی و توسعه قضایی)) می باشد.