بحث «ولایت فقیه» با تشکیل حکومت اسلامی و پس از گذشت سه دهه از عمر آن وارد مسائل جدیدی گشته است. فقها در باب ولایت فقیه به تناسب در ابواب مختلف فقه بحث‌هایی کرده اند؛ اگر چه بعضی بسیار مختصر و برخی به تفصیل به این موضوع پرداخته اند اما بحثی جامع در این مورد در کتب فقهی قدما دیده نمی‌شود که دلیل آن را در شرایط سیاسی و اجتماعی گذشته باید جستجو کرد.
هم اکنون با پیدایش حکومتی مبنی بر فقه شیعه و تئوری ولایت فقیه باید راهکارهایی به کار گرفته شود تا در حرکت رو به رشد حکومت اسلامی وقفه‌ای ایجاد نشود.
در سال‌ها پس از پیروزی انقلاب اسلامی، بیشترین حملات علمی و عملی دشمن متوجه حکومت دینی و اصل ولایت فقیه بوده است. بر همین اساس و نیز به دلیل نفوذ اندیشه‌ها سیاسی دنیای غرب و الگوی فکری آن ها برای اداره کشور ما،‌ترویج و تقویت وحمایت از سوی پاره‌ای گرایش‌ها فکری و برخی روزنامه‌ها دگراندیش و طرح و تبلیغ در محیط دانشگاهی، ضرورت دفاع عقلانی منطقی از مبانی حکومت دینی و اساس آن ضروری به نظر می‌رسد علاوه بر این قانون اساسی در هر کشور به عنوان میثاق ملی و فصل الخطاب نهایی می‌تواند پایانی باشد بر بسیاری از مشاجرات فکری و محوری برای وحدت ملی. ما در این نوشتار به اختیارات ولی فقیه در قانون اساسی می پردازیم.