دادرسی

دادرسی

اعاده دادرسی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده
مستشار دیوان عالی کشور
چکیده
طرق شکایت از احکام به دو دسته عادی فوق‌العاده تقسیم می‌شود؛
طرق عادی از موضوع بحث ما خارج است و یکی از طرق فوق‌العاده فرجام خواهی است و دیگری اعاده دادرسی ولی در نظام کیفری ایران متأسفانه طریق فرجام خواهی از امور کیفری حذف شده‌است. البته آراء دادگاه کیفری استان و دادگاه نظامی یک قابل تجدیدنظر خواهی در دیوان عالی کشور است که این تجدیدنظر خواهی به فرجام خواهی موسوم است. اعاده دادرسی وقتی اعمال می‌شود که رأی قطعی شده و طرق عادی تجدیدنظرخواهی مسدود باشند. دومین مبحث، ماهیت اعاده دادرسی است که آیا اعاده دادرسی یک مبحث حکمی ‌است یا موضوعی. فرجام خواهی یک مبحث حکمی‌است یعنی نقض قوانین مربوط به ماهیت دعوا و قواعد دادرسی که مؤثر در دعوا باشد، از موارد فرجام خواهی است و کار دیوان عالی کشور، نقض و ابرام آراء است که رسیدگی شکلی محسوب می‌شود و دیوان به هیچ عنوان وارد ماهیت نمی‌شود. به این نوع  اشتباه، حکمی(1) گفته می‌شود. همچنین است در اشتباه مربوط به نقض قوانین. سؤال این است که آیا اعاده دادرسی از نوع اشتباهات حکمی‌ است یا موضوعی؟ در جواب باید گفت که قطعاً جزو اشتباهات موضوعی(2) است؛ زیرا در اعاده دادرسی دادگاه وارد ماهیت می‌شود و به اموری رسیدگی می‌کند که در زمان رسیدگی مکشوف نبوده یا بعداً حادث شده باشد.
اما در این این‌که ماده واحده اصلاح ماده 18 مصوب 1385 چه نوع از موارد اشتباهات مذکور را در بردارد، باتوجه به ملاک‌های مزبور قانون تشکیل دادگاه‌های عمومی و انقلاب قابل پاسخ نمی‌باشد.

دوره 13، شماره 78 - شماره پیاپی 78
اندیشه ها
بهمن و اسفند 1388

  • تاریخ دریافت 24 دی 1403
  • تاریخ اولین انتشار 24 دی 1403
  • تاریخ انتشار 01 اسفند 1388