روان‌شناسی جنایی با توجه به شخصیت مجرم، حالت خطرناکیِ وی در جامعه را ترسیم می‌نماید. یکی از هسته‌های اصلی تشکیل دهنده‌ی شخصیت، خود‌‌بینی است. با توجه به این ‌که خود‌بینی دارای مفاهیم نزدیک و مشابه فراوانی است، لذا برای شناخت نقش آن در علم روان‌شناسی، باید مفهوم خود‌‌بینی را با توجه به مفاهیم نزدیک به آن، مانند خودخواهی، خودشیفتگی، خودپسندی، خودگرایی و… بررسی کرد.
این مقاله ضمن برشماری واژه‌ها و مفاهیم نزدیک به خود‌بینی برای دسترسی به تعریفی جامع از این اصطلاح، علائم و عوارض رفتاری، اخلاقی، روانی خود‌بینی را تبیین می‌کند و چگونگی تأثیر هر یک از علائم و عوارض را در بروز رفتار مجرمانه و احراز ظرفیت جنایی در فرد مبتلا مورد بررسی قرار می‌دهد.
نتیجه آن که خودبینی در افراد, خصوصیات، خلقیات، عادات و حتی اختلالات روانی و بیمارگونه‌ای ایجاد می‌کند که می‌تواند عواقبی چون اعتیاد به مواد مخدر و الکل، خشم، هیجان، استرس و حسادت را در پی داشته باشد. این موارد، زمینه‌ساز بسیاری از انحرافات، تخلفات و جرایم هستند و وجود این خصوصیات در فرد، ظرفیت جنایی بالایی به وی می‌دهد.