قسمت پایانی اشاره:
پیشرفت دانش پزشکی در ابعاد مختلف، زندگی بشر را با تحولات گستردهای روبهرو ساخته است. یکی از این تحولات مسئله پیوند اعضاست که به دنبال آن سؤالات زیادی ازجمله حدود تصرف انسان در اعضای بدنش و جواز یا عدم جواز جداسازی این اعضا و همچنین اهداء آنها جهت پیوند به دیگری، مطرح است. در رابطه با جداسازی و اهداء اعضای بدن انسان بهمنظور پیوند به دیگری، باید بین اعضای انسان زنده و اعضای میت تفکیک قائل شویم. در هریک از این دو بخش موافقان و مخالفانی وجود دارد. در این مقاله سعی بر آن است به بیان این ادله پرداخته و سپس با نقد و بررسی آنها نظر نهایی خود را درباره جداسازی و اهداء اعضای انسان (زنده و میت) به تفصیل بیان نماییم. در قسمت اول این مقاله در خصوص تعاریف و مفاهیم اهدای عضو و شرایط، احکام و آثار حقوقی پیوند عضو فرد زنده و دچار مرگ مغزی شده توضیحاتی داده شد، اکنون به ادامه مباحث فوق میپردازیم.