یکی از اصول مسلم در اغلب نظامهای حقوقی جهان، اصل لزوم مستدل و موجه بودن آرای مراجع قضایی است. بر این اساس در آرای دادگاه امور موضوعی بایستی با استناد به ادله اقناعآور به اثبات رسیده و حکم موضوع نیز توسط دادرس با فحص در قوانین استخراج و در قالب رأی بیان گردد. استدلال صرفاً به مفهوم متکی بر دلیل بودن نیست، بلکه شیوه بهکارگیری ادله و طرز تفکر استدلالی نیز اهمیت دارد. بهعبارتدیگر نهتنها وجود ادله اثبات حائز اهمیت است، بلکه شیوه استدلال منطقی نیز دارای ارزش حیاتی است. نتیجه اینکه مقصود از استدلال همان مفهوم مصرح در علم منطق است. در قوانین ایران ازجمله قانون اساسی و قوانین عادی بر این مهم صحه گذاشته شده و عدم رعایت آن از سوی دادرسان تخلف انتظامی و مستوجب مسئولیت است. استدلال و استناد در آرای محاکم باعث پیشگیری از نقد بیپایه احکام و جلب اعتماد اصحاب دعوی و تسهیل در اعمال نظارت مراجع عالی شده و قدرت نامحدود رکن قضاوت را مهار میکند.