قسمت پایانی اصل شخصی بودن مجازات که در حقوق اسلامی از آن با عنوان قاعده «وزر» یاد میشود، یکی از عناصر جوهری مجازات در اسلام است و تحقیقات فقهی آن متنوع، لیکن در حقوق جزا دارای پیشینه پژوهشی بهصورت کاربردی و گستردهای نمیباشد، هدف از این مقاله بررسی و تبیین معنای فقهی و حقوقی این اصل در کتاب، سنت، عقل و اجماع و کاربرد آن در حقوق جزا و کیفری اسلام و همچنین قوانین نیروهای مسلح میباشد. در قسمت پیشین این مقاله، تعریف لغوی و اصطلاحی قاعده ورز، ادله و منابع فقهی قاعده، بررسی دلایل، پیشینهی تاریخی اصل شخصی بودن مجازات، اصل شخصی بودن مجازات در حقوق امروز و نظریه بیمه مسئولیت مدنی کارکنان نیروهای مسلح مورد بحث قرار گرفت. در این قسمت به ادامه این مبحث میپردازیم.