دادرسی

دادرسی

بررسی تحلیلی نظام حقوقی حاکم بر جنایات و ضمانت اجراهای آن در پرتو فقه و قوانین موضوعه

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده
عضو هیئت علمی دانشگاه و معاون اول قوه قضاییه
چکیده
«ادله اثبات»، یکی از فروع بسیار مهم مباحث مربوط به «جنایات» می‌باشد. جنایت در مرحله «ثبوت»، هویتی است فارغ از ضمانت اجراهای حقوقی مترتب بر آن که استمرار این وضع موجب خدشه‌دار شدن شئون فردی و اجتماعی مجنی‌علیه یا اولیای قانونی وی می‌باشد. از سوی دیگر، تحمیل مجازات جنایت بر جانی، فرع بر احراز انتساب جنایت بر اوست.  بر اساس فصل چهارم از کتاب سوم قانون مجازات اسلامی مصوب ۱۳۹۲، با عنوان «راه‌های اثبات جنایت»، علاوه بر ادله احصایی در کتاب اول قانون (کلیات)؛ مشتمل بر «اقرار»، «شهادت»، «سوگند» و «علم قاضی»، «قسامه» نیز از جمله ادله اثبات جنایت و انتساب آن محسوب می‌شود. «قسامه» در معنای مصدری به معنای قسم خوردن و در معنای اسم مصدر به معنای سوگندها و یا قسم‌های زیاد بوده، در اصطلاح عبارت است از سوگندهایی که در صورت فقدان ادله دیگر غیر از سوگند منکِر و وجود لوث، شاکی برای اثبات جنایت عمد یا غیرعمد یا خصوصیات آن و متهم برای دفع اتهام از خود اقامه می‌نماید. در چنین فرضی، «قسامه» سبب قصاص یا دیه بوده و در تحمیل «تعزیر» بر مرتکب بی‌اثر است.
 
کلیدواژه‌ها

دوره 25، شماره 149 - شماره پیاپی 149
اندیشه ها
آذر و دی 1400

  • تاریخ دریافت 08 آبان 1403
  • تاریخ اولین انتشار 08 آبان 1403
  • تاریخ انتشار 01 دی 1400